Warana Solutions is a writer's blog, a portal to share my writing, the observations, studies and discussions . The name derives from the Warana Sea Turtle, an unique specie as the population is on decline . I respect the life of the Warana. Her power of being and her trust in nature. The long distance traveling, still always returning to the beach of her birth. Her tremendous effort searching for the best spot for her young ones to grow and for them to find their way into the sea.
Sunday, April 6, 2014
TED SPEECH BIJ KID DYNAMITE VOORSTELLING 9 Februari 2014
TED SPEEECH KARIN LACHMISING
At theater performance KID DYNAMITE, Urban Myth, (director Jorgen Tjon A Fong, music fra fra sound)
February 9th 2014, Theater Thalia, Paramaribo.
Oh gosh.. kid dynamite.. Hij stond ergens voor, voor
zichzelf, zijn muziek...
En weet je ..
Toch verwacht je het misschien een beetje.. toen en
nu...
In een andere maatschappij,
Dat die tijd nodig heeft
Voor die 'andere"mensen, uit Suriname,
Met hun 'andere' muziek..
En zou je het DUS niet verwachten hier in Suriname..
waar we zoveel verschillende mensen bij elkaar hebben
Maar wij mensen zijn alsmaar bezig te leren alles te definiëren,
wat is dit en wat is dat
En het eigenlijke doel daarvan zou niet moeten
zijn...
om een beetje controle te krijgen op het vreemde,
maar te begrijpen , dat wat je niet begrijpt.
Dat wat je niet kent.,
Over een groep die anders is dan jij
Over een persoon die anders praat dan jij
Maar helaas , als het om de praktijk van het leven gaat
Is het anders dan met school.. waar je ,
althans dat
is de bedoeling..
leergierig stort op stof die je niet kent...
Maar gaat het om mensen, een volk, een groep, ..
dan
is het anders
Dan vragen we niet
'wie is je vader en je moeder' omdat
we je willen leren kennen,
maar veel te vaak, om je te kunnen labelen.
Om soms
misschien zelfs een beetje,
de controle over het bekende niet te verliezen...
En als we dus in onze veilige hokjes zitten,
waar
alles begrijpbaar en verstaanbaar is..
Wat doen we.?
Wat doen we als we wat anders zien, wat anders horen?
Poetry uit mijn gedichtenbundel Nergens groeit een boom die haar aarde niet vindt
BLZ36
'Er
loopt een vreemde hond in de straat/Zijn blaffen herken ik niet/dus label ik hem met een geschiedenis/die mij de hoofdrol geeft/ ........
Ai boy, Het ergste zou zijn
als we, om erbij te mogen horen
Het onszelf ook gemakkelijk maken
Uit angst om buiten de boot te vallen, buiten de
maatschappij,
Geen geld meer te kunnen verdienen, geen baan te
kunnen krijgen
Niet die ene job...
Niet durfen om trots met wie we zijn en wat we kunnen
naar buiten te treden
EN IK?
Zo moest ik tijdens mijn opleiding lezen.
We hadden Trefossa, Sranan geschreven..
Maar . dat moest ik maar niet lezen..
Want ik kende dat echte ding niet, dat Sranan ding
En hoe Surinaams ben jij?
Was ik 'gro kon' hier?
Was ik
wel echt een dja dja srananman,
Jij? Jij met je Nederlandse accent.., je Nederlandse
manier van praten.
En was ik niet eerder, als ik toch al Surinaams mocht
zijn,
dan maar Hindoestaans
- Wat dus blijkbaar ook niet echt staat voor de 'dja
dja Sranaman'-
Moest ik niet liever een gedicht van Shrinivasi lezen,
in het hindoestaans,
ook al verstond ik die taal niet.
En nee, dat vind ik niet erg, nee,
Maar het wordt wel eng als je de kans
ontnomen wordt
om te laten zien wat je wel bent.
Het wordt eng als ik een label
opgeplakt krijg,
waardoor wat ik zeg ingekleurd wordt
Het wordt vooral eng als ik zelf maar denk..
okay...
dan hou
ik me maar een beetje stil,
En spreek ik maar liever geen Sranan
En misschien is het wel ook zo makkelijk,,
als ik een
beetje Hindoestaans doe..
dan hoor ik ergens bij..
Kan ik er misschien zelfs nog winst uit halen..
kan
ik het als marketing tool gebruiken...
....
Maar als ik dat zou doen,
niet meer zou spreken vanuit de mix van gedachten
die mij bewegen..,
zou ik mezelf geen
brasa kunnen geven,
plaats ik mijzelf in dezelfde houdgreep van de ander
die mij niet hoort, niet ziet.
En hoe kan ik verwachten dat jij me een brasa
geeft
omdat je me erkent?
Wat hebben we eraan om te schrijven, muziek te maken, politiek te bedrijven, of
relaties aan te gaan.. waarin we datgene doen.. DAT NIET ONS EIGEN IS..of wat we eigenlijk niet menen ......., niet willen,
waar geen vezel van ons ZIJN achter staat.. dat slechts geleid wordt door
economische drijfveren, macht, controle, angst of gemakzucht?
Dat mag
ons niet begrenzen, en daarmee kunnen wij onmogelijk anderen begrenzen want
' zijn wij niet allen hier op ons grondgebied 'kinderen
van de rivier?'
Poetry uit mijn gedichtenbundel Nergens groeit een boom die haar aarde niet vindt
BLZ49
Laat
een accent jou niet misleiden/Want het huis van het hart/waarvan jij denkt
eigenaar te zijn/ spreekt haar woorden uit/......
Parbode essay Artistieke vrijheid
'Een spotje met een andere kleur kan de wereld in een heel nieuw licht plaatsen. Staan we open voor die andere blik op de werkelijkheid, of zijn we tevreden met de manier waarop we zelf vorm en inhoud geven aan onze wereld? Karin Lachmising houdt ons een spiegel voor en probeert verschillende brillen uit.'
'Een spotje met een andere kleur kan de wereld in een heel nieuw licht plaatsen. Staan we open voor die andere blik op de werkelijkheid, of zijn we tevreden met de manier waarop we zelf vorm en inhoud geven aan onze wereld? Karin Lachmising houdt ons een spiegel voor en probeert verschillende brillen uit.'
Recensie literatuurplein van nergens groeit een boom die haar aarde niet vindt
''Karin Lachmising heeft een indrukwekkende bundel eigentijdse gedichten geschreven. Poëzie die niet alleen in Suriname gelezen moeten worden. Wie zich verbonden voelt met het regenwoud, het mangrovebos, maar ook met de Hollandse polder en de mens die overal dezelfde problemen tegenkomt, moet deze debuutbundel lezen. Het is poëzie die bewust maakt. Strijdbaar in schoonheid.
''Karin Lachmising heeft een indrukwekkende bundel eigentijdse gedichten geschreven. Poëzie die niet alleen in Suriname gelezen moeten worden. Wie zich verbonden voelt met het regenwoud, het mangrovebos, maar ook met de Hollandse polder en de mens die overal dezelfde problemen tegenkomt, moet deze debuutbundel lezen. Het is poëzie die bewust maakt. Strijdbaar in schoonheid.
Saturday, November 30, 2013
Friday, November 29, 2013
Special literary evening , readings, presentation, dance and music connected by words.
Presentation of emerging writers of Suriname.
november 28th at On Stage theater.
Reading by Iraida and Sakoentela from their manuscript and presentation of debut poetry Karin Nergens groeit een boom die haar aarde niet vindt. We had a wonderful evening of moving words accompanied by dance ( Lisa, Germaine and Natascha) and guitar (Jim Westfa). Next phase, next step. The words are out.
november 28th at On Stage theater.
Reading by Iraida and Sakoentela from their manuscript and presentation of debut poetry Karin Nergens groeit een boom die haar aarde niet vindt. We had a wonderful evening of moving words accompanied by dance ( Lisa, Germaine and Natascha) and guitar (Jim Westfa). Next phase, next step. The words are out.
Thursday, November 21, 2013
A view of my presentation in Amsterdam in October this year.
![]() |
| OBA, introduction Franc Knipscheer, publisher |
![]() |
| On guitar, Frank Ong A lok. |
![]() |
| Signing , with my great friends Diana and Karin, we go way back! |
![]() |
| My sis Jane with one of the other presenters, writer Janny de Heer. |
![]() |
| Debat Cafe Haarlem presentation De pletterij, october 21 |
![]() |
| Happy to be sharing this with my sis and dad. |
![]() |
| With Franc, pubisher Uitgeverij In de Knipscheer. |
![]() |
| Interviewer Peter de Rijk. |
![]() |
| Happy Dad |
Thursday, September 26, 2013
.TIJDSVERSCHILLEN, de dagen voor de launch op de 13e october
Tijdsverschillen overbruggen
Het proces groeit..
Ik ben blij
Want nergens groeit een boom die haar aarde niet vindt.
Ik geef nog even de laatste opmerkingen door voor de inhoudsopgave; de drukproef kwam gisteravond binnen bij mij, gistermiddag verstuurd , door de uitgever. Het lijkt alsof we gezamenlijk om de tafel zitten , het is 9 uur smorgens hier en 2 uur smiddags daar, om nog de laatste puntjes op de i te plaatsen voor verdere groei. We nemen het 'cool' door terwijl ik weet dat elke minuut later bijna betekent dat het kantoor aan de andere kant van de oceaan sluit.. ,deadlines die misschien als een hete adem in de nek blazen, maar waarom zouden we labelen wat we heel anders voelen? De tijd zit 'cool en relaxed' naast ons terwijl we ons bewegen in het proces.We bevinden ons ergens samen op een onbenoemd tijdstip op die wereldlijnen van de drukke internethighway , of is het de kabel onder de oceaan tussen Amsterdam en Paramaribo, of is het de energie van de blik uit onze ogen, ogen die op hetzelfde moment kijken naar dat wat de komende dagen kleurt..
Ik ben blij
Want nergens groeit een boom die haar aarde niet vindt.
Ik geef nog even de laatste opmerkingen door voor de inhoudsopgave; de drukproef kwam gisteravond binnen bij mij, gistermiddag verstuurd , door de uitgever. Het lijkt alsof we gezamenlijk om de tafel zitten , het is 9 uur smorgens hier en 2 uur smiddags daar, om nog de laatste puntjes op de i te plaatsen voor verdere groei. We nemen het 'cool' door terwijl ik weet dat elke minuut later bijna betekent dat het kantoor aan de andere kant van de oceaan sluit.. ,deadlines die misschien als een hete adem in de nek blazen, maar waarom zouden we labelen wat we heel anders voelen? De tijd zit 'cool en relaxed' naast ons terwijl we ons bewegen in het proces.We bevinden ons ergens samen op een onbenoemd tijdstip op die wereldlijnen van de drukke internethighway , of is het de kabel onder de oceaan tussen Amsterdam en Paramaribo, of is het de energie van de blik uit onze ogen, ogen die op hetzelfde moment kijken naar dat wat de komende dagen kleurt..
Thursday, September 19, 2013
Nergens groeit een boom die haar aarde niet vindt- 23 oktober ook in de Pletterij-Letterij te HAARLEM
Presentatie "Nergens groeit een boom die haar aarde niet vindt" , na de launch in de OPENBARE BIBLIOTHEEK in AMSTERDAM op 13 oktober eveneneens in de Pletterij- Letterij , het literaire cafe in Haarlem, op 23 oktober!Dit zal zijn In het voorprogramma van : IN WONDERLAND MET CRISTINE OTTEN, auteur van ‘De laatste dichters’, een meeslepend epos gebaseerd op de evens van een groep Afro-Amerikaanse dichters uit de Black Powertijd, en van ‘In wonderland’, over een onverwachte arrestatie vanwege vermeende RARA- betrokkenheid.
Aanvang 20.00, € 5,00
Aanvang 18.30, € 10,00 Eat & Greet inclusief toegang
is gewenst, mail naar reserveren@pletterij.nl of bel 023 542 3540
Friday, September 6, 2013
Uitgeverij In de Knipscheer brengt mijn poëtische debuut uit!
Karin Lachmising – Nergens groeit een boom die haar aarde niet vindt. Gedichten
Presentatie: Openbare Bibliotheek Amsterdam (OBA) op 13 oktober 2013, in het boekenprogramma "een droom die ik heb" Boekenprogramma met schrijvers uit of over de Antillen en Suriname Franc Knipscheer, interview Peter de Rijk.
Presentatie Suriname, 2013 (datum volgt)
Karin Lachmising
Nergens groeit een boom die haar aarde niet vindt
Gedichten
Genaaid gebrocheerd, 64 blz. € 16,50
2013
978-90-6265-840-4
Nergens groeit een boom die haar aarde niet vindt
Gedichten
Genaaid gebrocheerd, 64 blz. € 16,50
2013
978-90-6265-840-4
In Nergens groeit een boom die haar aarde niet vindt,
het poëtische debuut van Karin Lachmising(1964), beschrijft zij op
voorbeeldige wijze de connectie tussen mens en natuur. Vruchtbare metaforen
zorgen ervoor dat de regels je tot in de ziel raken. In het gedicht waarnaar de
bundel is genoemd komt de lezer erachter dat hij niet ver van de boom staat.
…
Waar water haar verlaten heeft
noch zaden haar voeden.
Nergens groeit die boom.
…
Zonder onze wortels, zonder onze voorouders, zijn we nergens.
…
Waar water haar verlaten heeft
noch zaden haar voeden.
Nergens groeit die boom.
…
Zonder onze wortels, zonder onze voorouders, zijn we nergens.
In de poëzie speelt
tijd en tijdloosheid een grote rol. Door de stille kruinen van de bo-men en het
stromende schuim van de rivier te beschrijven maken we even deel uit van het
moment waarin alles een is en oneindig. Het gaat Lachmising om de verbinding
met de aarde, met de grond waar je vandaan komt en ook om het verlies ervan.
Daarmee gaat het pure verloren, ook in onszelf. Maar begrijpen we dat altijd en
ook de ander?
In de communicatie gaat eveneens veel verloren. Lachmising
schrijft: ‘Jouw ogen spreken een andere taal/ van wat ik hoor en jij niet
zegt.’
Met Nergens groeit een boom die haar aarde niet vindt toont
Karin Lachmising zich een waardig opvolger van Michaël Slory. Haar sensuele
natuurgedichten zorgen voor een fris geluid in de Surinaamse letteren waarin
zorg en hoop samenkomen.
Karin Lachmising woont in Suriname. Zij was de eerste student die, in
november 2012, afstudeerde aan de Schrijversvakschool Paramaribo.RESERVERING VOOR DE PRESENTATIE , ga naar
http://www.oba.nl/zoeken/?query=karin+lachmising
en Uitgeverij In De Knipscheer: Nergens groeit een boom die haar aarde niet vindt
Monday, September 2, 2013
DAS MAGAZINE.. LITERAIR WERELD NIEUWS....over schrijven in Suriname
"...een statige vrouw met een warme glimlach, een serene rust en een stem die vanuit een diep warmte bron leek op te borrelen ....."Lees verder over Sranan, in literair wereldnieuws, Das Magazine, het jonge Nederlandse literaire tijdschrift:
Als correspondent .. Suriname belicht in Literair wereldnieuws
Das magazine: In 2012 verschenen de eerste twee nummers. De eerste editie was binnen een maand uitverkocht; de tweede verscheen daarop in hogere oplage. Een keur aan nationale en internationale auteurs – gevestigde namen en debutanten. Lees dit prachtig tijdschrift dat zowel inhoudelijk als in vorm een lust is om te lezen.
Tuesday, August 27, 2013
October 13th magical date
My poetry will be published!A first publication of a collection of my poetry called
'nergens groeit een boom die haar aarde niet vindt'
A dutch written collection of poems relating to pureness, our connection with Mother Earth.
The great work of my editors during this process, Peter de Rijk and Koos van den Kerkhof , inspired me to reflect on my own words, to think out of the box and go deeper 'into the box'.
when we create our first lines of poetry behind our desk, on our bed, on the couch or somewhere in between the distance of places.
The process of creating in all its details is bringing life to thoughts , word, lines, white spaces and rythm of it all.
Preparing myself for this presentation in Amsterdam in between all of what i do is a challenge, but a wonderful one.
After Amsterdam the presentation will follow back home in Suriname.
The presentation will be held at the Openbare Bibliotheek Amsterdam, the Netherlands
on October 13th, 2013. http://www.oba.nl/zoeken/?query=karin+lachmising
More information at Uitgeverij In de Knipscheer.
The catalog will be soon available.
ROMEO & JULIA.
Romeo and Julia was performed at the theaterfestival of On Stage , July 2013.
I loved all different characters,and could feel a deep respect for Shakespeare's poetry and his truth in words. This helped me to find the setting for the Surinamese version, finding the Surinamese idea.. of what would be a challenge for two young people in love who cannot be together. The ingredients of the Surinamese version came to us, to me and the director .. the challenge that followed was how to draw the scenes.. the conflict, and to shape all characters in relation with each other. In the words of Julia and Romeo i kept the style of poetry of Shakespeare and some of his beautiful scenes between the two people in love. The theme changed into an illegitimate child, not recognized by his biological father.
The why, because of standards of old money versus drugs, about status and openness and hiding the truth. The underlying reasons were avoiding confrontations, being weak, the truth of love. The father was a prominent figure and the child's mother was related tot drugs. Refusing to be open about what happened, keeping up the appearances, the shame, the small judgmental society, drugs and money status, love and believing in a world of truth were the ingredients to draw the relations in between the families and their hate against each other.
Julia's family was a drugs family. Her mother as head of the family, her father died. The sister of her mother died , and had her illegitimate child raised by Julia's mother. The child, Tybaldo was a young successful business man who she wanted to use for her drugs deals. She really cared about him and finding herself in a business she thought was as okay as any other business because she provided an income for a lot of people. This was also the reason , in her eyes, why Julia and Tybaldo could have a great life and have everything they wanted. Julia objected to her mothers business, longing for a place where she could just be herself, without dealing with 'the wrong money, without the longing of a money status. She was very fond of her nephew Tybaldo,and he of her.
Romeo was a poet, a dreamer. His father was a weak person, avoiding any conflict, his mother therefor bitter. She hated the idea that Tybaldo was successful, the illegitimate child of her husband. As Tybaldo was the half brother of Romeo and the nephew of Julia it was impossible for these families to accept the love of Romeo and Julia. The hiding of the truth and therefor the truth of real love, resulted finally in the death of Romeo and Tybaldo, leaving behind a father who till the end hided for the consequences of his deeds, not capable to understand that how he handled his own situation, avoiding the truth of his life, caused the death of both his sons and left Julia and all family and friends with this intense sorrow.
The narrator and voice over to tell what the story was about came from the role of the vicar. The voice of the truth came from Julia. The voice of finding real love came from Romeo. The disappointment and struggle from Tybaldo, the bitterness of the mother of Romeo . and the illusions of a good life from the mother of Julia and the father of Romeo.
Script Rewritten by Karin Lachmising
directed by Helen Kamperveen
Produced by On stage youth theater/drama school
by the production class, in the leading roles Shelby Demmerer as Julia and Kevin Klein as Romeo.
Romeo and Julia was performed at the theaterfestival of On Stage , July 2013.
I loved all different characters,and could feel a deep respect for Shakespeare's poetry and his truth in words. This helped me to find the setting for the Surinamese version, finding the Surinamese idea.. of what would be a challenge for two young people in love who cannot be together. The ingredients of the Surinamese version came to us, to me and the director .. the challenge that followed was how to draw the scenes.. the conflict, and to shape all characters in relation with each other. In the words of Julia and Romeo i kept the style of poetry of Shakespeare and some of his beautiful scenes between the two people in love. The theme changed into an illegitimate child, not recognized by his biological father.
The why, because of standards of old money versus drugs, about status and openness and hiding the truth. The underlying reasons were avoiding confrontations, being weak, the truth of love. The father was a prominent figure and the child's mother was related tot drugs. Refusing to be open about what happened, keeping up the appearances, the shame, the small judgmental society, drugs and money status, love and believing in a world of truth were the ingredients to draw the relations in between the families and their hate against each other.
Julia's family was a drugs family. Her mother as head of the family, her father died. The sister of her mother died , and had her illegitimate child raised by Julia's mother. The child, Tybaldo was a young successful business man who she wanted to use for her drugs deals. She really cared about him and finding herself in a business she thought was as okay as any other business because she provided an income for a lot of people. This was also the reason , in her eyes, why Julia and Tybaldo could have a great life and have everything they wanted. Julia objected to her mothers business, longing for a place where she could just be herself, without dealing with 'the wrong money, without the longing of a money status. She was very fond of her nephew Tybaldo,and he of her.
Romeo was a poet, a dreamer. His father was a weak person, avoiding any conflict, his mother therefor bitter. She hated the idea that Tybaldo was successful, the illegitimate child of her husband. As Tybaldo was the half brother of Romeo and the nephew of Julia it was impossible for these families to accept the love of Romeo and Julia. The hiding of the truth and therefor the truth of real love, resulted finally in the death of Romeo and Tybaldo, leaving behind a father who till the end hided for the consequences of his deeds, not capable to understand that how he handled his own situation, avoiding the truth of his life, caused the death of both his sons and left Julia and all family and friends with this intense sorrow.
The narrator and voice over to tell what the story was about came from the role of the vicar. The voice of the truth came from Julia. The voice of finding real love came from Romeo. The disappointment and struggle from Tybaldo, the bitterness of the mother of Romeo . and the illusions of a good life from the mother of Julia and the father of Romeo.
Friday, January 25, 2013
www.parbode.com
Essay | ![]() | ![]() | ![]() |
| Parbode Opinie Magazine | |
| Monday, 31 December 2012 | |
Schrijver en publicist Karin Lachmising
Accepteren en aanpassenopereert in het maatschappelijk middenveld als ‘communicatiestrateeg met een filosofische inslag’ ‘Voorlopig kunnen we niet weg’. Niemand van ons had kunnen bedenken dat dit de boodschap zou zijn op de tweede dag van onze training. De wind trok aan, zware regenbuien en misschien ook wel vloed, Jamaica stond onder ‘storm watch’. Zeven mensen die nog maar net een dag eerder met elkaar kennis hadden gemaakt, zouden vijf dagen lang gedwongen aan elkaar overgeleverd zijn. In het solide, uit steen opgetrokken massief gebouw in de Blue Mountains regio, waar de Jablum-koffie wordt verbouwd, veranderde de heerlijk geurende omgeving in rap tempo tot een mistige beklemmende gevangenis waarin alles, dat een dag tevoren nog mogelijk was, door orkaan Sandy onmogelijk werd gemaakt. Wat een training over ontwikkelingscommunicatie in een veranderende omgeving zou worden, samen met rurale gemeenschappen, werd een regelrechte confrontatie met hoe wij zelf met veranderende omstandigheden omgaan. De slogan die een week later op een bijeenkomst in Kingston werd geprojecteerd, werd tijdens de storm Sandy werkelijkheid. ‘Climate change, we have to change’. Voor natuurvolken een normaal gegeven, maar voor de stadsmens blijkt aanpassen aan veranderende omstandigheden een complex gegeven te zijn. De eerste dagen probeer je nog te doen wat gepland staat maar na een paar uur, met een heen en weer bengelende lamp veranderde elke volgende stap met de toename van de windkracht. Wat er van al die dagen terecht zou komen, wist ik niet. Wel wist ik dat ik mij niet kon verzetten en dat aanpassing een soort tweede natuur werd waarop ik me liet varen, zoals ik ook gewend was te zien als ik in onze eigen binnenlanden was. In één keer leek ook alles langzamer te gaan. Prioriteiten verschoven in denken en handelen, niet alleen bij mij, van het vreemde vaste Zuid-Amerikaanse continent, maar ook bij de andere deelnemers uit Jamaica, Turks en Caicos eilanden en uit de kleine gemeenschap van Blue Mountains en Portland beach. Ik had niet veel met deze groep gemeen, althans daarop leek het. Geen orkanen, geen tornado’s of aardverschuivingen, geen taal noch eetgewoonten. Maar toch werd al heel snel duidelijk dat aanpassing aan wat er veranderde in deze dagen, ons bracht tot een gezamenlijk handelen en bewust omgaan met verandering. Climate change vraagt dat ook van ons. Maar met hoevelen accepteren we dat er werkelijk iets aan onze omgeving verandert dat ons tot gezamenlijk handelen moet aanzetten? De hitte in september en oktober bracht ons tot het 24 uur draaien van de airconditioning. Acceptatie van wat er verandert, blijft op vele fronten uit en lijkt meer op het oplossen van de gevolgen, zoals de bulldozer die een dag na Sandy de weg door de bergen vrijmaakte.Bescherming en overleving Op veel veranderingen reageren wij inderdaad wel positief, zonder dat we er bij stil staan dat we ons hebben aangepast. De straten van Suriname zijn keurig geasfalteerd, dus rijden we harder. Er zijn stoepen in het uitgangscentrum aangelegd, dus durven we weer met hakken over straat te lopen. Niet ‘sms’en’ maar even ‘whatsappen’ en zonder telefoon op zak is bijna al ondenkbaar geworden. Beelden vernieuwen zich voor onze ogen en we raken er aan gewend. Aanpassing aan veranderende consumptiegoederen blijkt niet zo moeilijk te zijn. Maar passen we ons ook zo gemakkelijk aan als het om de natuur gaat, als we moeten zoeken naar de balans van ontwikkeling, bescherming en overleving. Een week na Sandy zat ik aan bij de stakeholders meeting in Jamaica, over ‘klimaatverandering en rampenmanagement’ met de slogan ‘Climate change, we have to change’. Voor gemeenschappen die dicht bij de natuur leven, is deze aanbeveling overbodig. Natuurvolken passen zich automatisch aan omdat hun dagelijks leven direct afhankelijk is van hun omgeving. De waarde die zij om die reden hechten aan de natuur lijkt bij de stadse mens niet aanwezig. In een snel veranderende samenleving met zoveel keuzes blijken we losgeraakt te zijn van waarvan we daadwerkelijk afhankelijk zijn, onze voedselbron, onze zuurstofbron. De beelden waar alles vandaan komt dat ons leven in stand houdt, zijn zoekgeraakt in ons streven naar meer en beter. Aanpassing lijkt apathisch, non actief, volgzaam en zou misschien het idee wekken dat we zelf niet meer in control zijn. Dat we ons eigen leven op een andere manier vorm kunnen geven, blijkt te zijn vergeten. De levensscholen van Griekse filosofen, zoals Socrates en Plato, zouden in deze tijd goed van pas komen. Nadenken over je rol als mens op aarde in relatie met de natuur en haar ontwikkeling en van daaruit een levensmissie bepalen die wat meer in balans is met onze omgeving? Wat je niet direct ziet, is blijkbaar moeilijker te accepteren. Wie geen ijsschots ziet smelten, zal zich niet zo druk maken over de verwarmde oceaan. Dat de storm daardoor heftiger raast, rivieren dreigen over te stromen, de aarde zich onder ons roert... ‘Ach dat zeggen ze al jaren’, is een veel gebezigde tegenwerping, ‘maar zie, we leven nog steeds toch, zo’n vaart zal het niet lopen, ach die ene graad warmer, over hoeveel jaar is dat niet?’ Die ‘ene graad’ is moeilijk te waarderen en het verloop ervan ook niet. Inheemsen hebben zo hun eigen methoden om één graad te bepalen. Ze zien het in de dieren die niet meer verschijnen op bekende plekken, of begroeiing die zich anders ontwikkelt. ![]() Wachten Maar accepteren en niet veranderen legt nog geen zoden aan de dijk, of kunnen we toekijken op een overstromende rivier zonder buffers van zandzakken? Jamaica kon in die dagen niet meer op Suriname lijken dan wat ik me had voorgesteld. Terwijl Sandy over het eiland raasde en op zoek ging naar haar volgende slachtoffers op Cuba en Haïti, liepen mensen gelaten rond. ‘Ja, straks zal er een bulldozer komen. Dan wordt de weg vrij gemaakt. Meestal gaat dat zo’, vertelde het pensionmanager. ‘We moeten wachten’. Ik heb het vaak gehoord als ik weer eens wat wou oppakken of veranderen: ‘accepteer toch dat het zo is’. Sinds wanneer is acceptatie iets lijdzaams geworden? De dood accepteren is immers ook aanpassen aan de omstandigheden, ziek zijn of verlaten worden, vergt ook een andere houding en geen slachtofferschap als een handige beschermende deken waar je niet onder vandaan hoeft te kruipen. Soms gaat iets echt niet vanzelf, maar wanneer gaat acceptatie dan in handelen over? Zit het woord apathisch ook in accepteren opgesloten? Als ik in het binnenland ben, denk ik daar vaak over na. Dat inheemsen iets apathisch over zich heen zouden hebben, lijkt me erg kortzichtig bedacht. Wat ik zie, is adaptatie. Het veranderen naar de omstandigheden, aanpassen omdat je het accepteert. In de gehele discussie over climate change speelt dit laatste vooral. Dat we niet mogen en kunnen toekijken hoe warm het wordt, of hoeveel het regent, of hoe onstuimig orkanen zich nu ontwikkelen. Daar waar er grote bedragen en belangen bij komen kijken, is het misschien nog voor te stellen dat veranderingen niet gewenst zijn. Maar ook de ‘kleine man’ laat de verandering aan hem voorbijgaan. Het lijkt een ver-vanmijn- bed-show om te bedenken dat ijsbergen iets aan het weer in Suriname zouden veranderen. De vorige minister van ROGB riep zelfs verontwaardigd: ‘Waarom zouden wij geen industrieën bouwen en onze bossen kappen. Immers zij daar (de rijke industrielanden) hebben dat toch ook al die jaren gedaan. En waarom zouden wij ook niet eens het grote geld mogen verdienen?’ Dat de verwarmde aarde werkelijk een moeilijkere plek wordt om te overleven, dat droogte en overstromingen onze voedselveiligheid in gevaar brengen, is misschien niet denkbaar als we de fris geplukte groenten of handig in cellofaan verpakte goederen uit de winkel halen. Verwrongen relatie Ontwikkeling, acceptatie, aanpassen, slachtofferschap vormt een rijtje van woorden dat in onze Surinaamse samenleving in deze periode veel van ons vergt. Het nieuwe jaar zal vooral van ons vragen om te veranderen. Maar nog meer zal het gaan om het accepteren dat verandering van ons leven zoals we dat hebben gekend de afgelopen jaren, nodig is. Het is net als een verwrongen relatie die beklemt. Tot het moment dat je nog denkt dat wat je voelt en ziet niet werkelijk fout is, kan je er nog mee leven. Maar op het moment dat je accepteert dat het werkelijk fout gaat, volgt de weg van aanpassing en daarmee een verandering. De waarde die we hechten aan wat ons leven kan verbeteren, zal zich in de komende tijd steeds meer laten zien. Het zal onze beslissingen kunnen beïnvloeden of we ons huis nog in het uiterste noorden neerzetten, of dat we een restaurant aan de oever van de Commewijnerivier zullen bouwen. Ons aanpassen aan veranderende omstandigheden is niet zo complex als het lijkt. Het start met het besef over wat ons leven voortbeweegt. De scholen van Plato en Socrates liggen misschien wel binnen handbereik, aan de oevers van onze rivieren en in de bossen van het binnenland. Een mooi bezoek voor het begin van het nieuwe jaar. |
Monday, November 19, 2012
| http://parbode.com/index.php?option=com_content&task=view&id=4175&Itemid=4 PARBODE MAGAZINE November 2012 Essay | ![]() | ![]() | ![]() |
| Written by Karin Lachmising | |
| Wednesday, 31 October 2012 | |
Schrijver en publicist Karin Lachmising
opereert in het maatschappelijk middenveld als ‘communicatiestrateeg met een filosofische inslag’ Liever geen opwaaiend Monroe-jurkje ‘Wat een vrijheid, wat een rust’, zei hij. Zelfs in Suriname kan je zo’n moment moeilijk vinden toch? Mijn srananmati en ik stonden op de in nevel gehulde dijk, ingepakt in warme sweaters met capuchons op. Een wonderlijk gevoel voor ons, komend uit een land waar je binnen een half uur van de stad al kan genieten van de stilte aan de rivier. Het moest vast door het vakantiegevoel zijn ingegeven, versterkt door het bootje waarmee we ons van het stadse decor moesten roeien naar de feestplek midden in Hollands boerenlandschap. We hadden na een lange slingerweg de auto moeten parkeren bij de koeien en vervolgens, zonder dat er enig mens in de weidse omgeving in zicht was, bij het slootje een boot genomen. Geen verlichting, noch de dirigerende stem van de TomTom-navigator en ook geen timetable met gekleurde blokjes van reistijden. Slechts roeispanen waarmee we onszelf naar de overkant konden begeven. Een verademing in een land waar alles, tot benauwends toe, tot in de puntjes geregeld is. Goed beschouwd hebben we een grote verworvenheid in Suriname met onze losse structuren, zoals ongeplande busdiensten en het ontbreken van timetables en tomtoms. Toch loert het gevaar om de hoek, dat we dit soort regelgeving klakkeloos willen overnemen. Structuren willen toepassen van samenlevingen die van buitenaf bezien geolied lopen, maar waar ‘vrijheid’ langzaamaan andere vormen begint aan te nemen. Wanneer is de maat vol en tasten regels onze zo gekoesterde en verworven vrijheden aan? In Miami gaan home owners associations daarin aardig ver. Voor een nette overzichtelijke en ordelijke buurt, waarin een ieder vrij moet kunnen wonen, zijn drie palmen voor de deur verplicht gesteld. De maximale hoogte van het gras is in centimeters uitgedrukt en elk spatje op de witte postbus leidt tot een aanmaningsbrief in de bus. Of, als het opknappen te lang duurt, zelfs een fikse boete. Regelgeving in dienst van vrij en gelukkig wonen. Maar vervelend als je liever een bananenboom voor je deur hebt, dan een grijze stam met daarboven wat alledaagse zwierige bladeren, die je het idee geven van een opwaaiend Marilyn Monroe-jurkje in de vorm van groene rastavlechten. Vrijelijke interpretatiesOns Caribisch nonchalante gedrag wat regelgeving betreft, is echter niet zo vrij als we zouden denken. Waar zichtbare regels ontbreken, manifesteert zich een strenge cultuur van wat ‘hoort’ en ‘niet hoort’. Een web van ongeschreven regels, dat misschien wel benauwender is dan het westerse systeem van regelgeving. Grenzen die duidelijk vastliggen, waarbinnen je je vrijheid kan bepalen, zouden weleens minder dwingender zijn dan het constant aanlopen tegen vrijelijke interpretaties van wat ‘passend’ is of niet. Hetzij door fluisterende vingerwijzingen, hetzij door duidelijk tikken op de vingers. Tijdens een bezoek aan het Rijksmuseum in Amsterdam, kwam de vraag van mijn dochter waarom De Nachtwacht, het wereldberoemde zeventiende eeuwse schilderij van Rembrandt, zo bijzonder is. Bij het antwoord kwam het vrije ook weer aan de orde. Ik herhaalde de tekst die ik in het boek over meesterwerken al zo vaak had gelezen. ‘Met De Nachtwacht heeft Rembrandt alle conventies doorbroken die golden voor een groepsportret: de schutters poseren niet, maar zijn in actie. En ze staan niet netjes op een rij, maar zo door elkaar heen dat de schutters op de achtergrond niet goed herkenbaar zijn. Het schilderij is te vergelijken met een foto: wanneer de fotograaf een seconde later had afgeknipt, dan had de groep er heel anders uitgezien’. Vooral in de kunstwereld is het direct zichtbaar dat groei en ontwikkeling een drang naar vrijheid zijn. In de periode van de grootmeesters, waarbij het werk in de beginperiode vooral gedomineerd werd door de regelgeving van de kerk. Maar met het loskomen van de kerk, groeiden kunstenaars zoals Rembrandt uiteindelijk verder en ontwikkelden zich met een vrije penseel. Ultieme vrijheid Ook literatuur is een vorm van loskomen van regels. Woorden die de vrijheid opzoeken. Maar misschien hebben we regels wel verward met richtlijnen. Richtlijnen waarlangs we ons voortbewegen. Die we ook kunnen aanpassen aan tijd, plek en omstandigheden, zodat ze geen keurslijf worden. Het gevoel van ultieme vrijheid is blijkbaar pas echt te ervaren op het moment dat je merkt dat je zelf je eigen richting kan volgen. ‘Ach, dat is slechts spirituele bevlogenheid’, roepen velen. Elke maatschappij is het immers aan zichzelf verplicht om de mens te beschermen tegen willekeur en bandeloosheid, regels om onze vrijheid te beschermen. Iemand of iets, een land, een regering, een baas, ouders, waardoor wat we doen in goede banen geleid kan worden en we niet in totaal chaotische toestanden belanden. Zestig procent van de wereldbevolking beweegt zich volgens psycholoog en transpersoonlijke therapeut Kees Aaldijk op een niveau van basale emoties; de traditionele groep. Een groep gekenmerkt door het ontbreken van eigen inzichten en die zich vooral laat leiden door tradities en conventies met als gevolg een grote weerstand tegen afwijkende meningen. Een iets kleinere groep, 25 procent, zou zich iets verder in haar bewustzijn hebben ontwikkeld en bedient zich van een objectievere waarneming die leidt tot wetenschappelijk onderzoek en academisch denkniveau. Echter, ook deze groep laat zich vooral nog leiden door egoïsme en eigen inkleuring van het wereldbeeld door innerlijke overtuiging en conformisme. Lastig dus, want waar begint dan die openheid tussen mensen, bij het accepteren van andermans gedragingen en het geven van vrijheid aan elkaar? Bij slechts vijftien procent of misschien zelfs minder? In de uitvoeringen waarmee jeugdtheater On Stage het afgelopen seizoen afsloot, was het thema macht. Wie is de baas? was het stuk van de jongste groep kinderen. Het was een gecombineerde voorstelling van dans en video, die het gedrag van baas-zijn in beeld bracht. Op beeld gaven kinderen tussen zes en tien jaar hun mening over regels, over wat zij zouden doen als zij de baas waren. Regels maken en dus de baas zijn, was voor de meeste kinderen vooral een manier om eindelijk eens te kunnen doen wat je zelf wilt. Zoveel snoep eten als je wilt, niet of later naar school gaan, maar ook een beter land, de kans krijgen om eindelijk uit te voeren wat je altijd graag wou. Zoals een vrediger land, een schoner land. Maar ook vooral zelf kunnen beslissen om je eigen weg te gaan, doen wat je fijn vindt om te doen. Rare vraag Een jongetje van een jaar of zeven, met een heldere blik en vrolijke bruine krullen om het serieuze gezichtje, keek heel verwonderlijk op bij de vraag wat hij zou doen als hij baas van het land zou zijn. ‘Ik wil geen baas zijn’. Een land heeft ook geen baas nodig toch, gaf hij aan op een manier van ‘wat een rare vraag’. ‘Want we doen gewoon alles zelf en als een ieder dat voor zichzelf goed doet, dan gaat alles toch goed. Dan heb je geen baas nodig om dat allemaal te regelen’. Het hebben van een duidelijke visie, zoals deze jongen van het theaterstuk, en de missie die daarmee samenhangt, is misschien een beter uitgangspunt voor vrij zijn dan het vervatten van leven in ‘regels’. Kinderen staan in hun jonge jaren nog het dichtst bij het natuurlijke gevoel hoe en waar we heen moeten. Een sein voor ons volwassenen, dat regeltjes en structuren onze vrijheid vaker belemmeren dan beschermen. Misschien zou het goed zijn om wat vaker zelf te roeien, proberen zelf op een bestemming aan te komen. Wie de baas is, doet er dan niet zoveel toe. Maar wel hoe vrij de slag is waarmee we ons kunnen bewegen. |
Thursday, August 23, 2012
manus.. manus manuscript!
and with a mixture of music I took up the 60 pages Dutch written poetry manuscript, work of almost a year in its final stage. While u2, bob marley, maroon 5, Dave Koz, Andrea Boccelli, Usher and more... sang and played their notes I went on rewriting, re-reading.. re-shuffeling, writing , polishing, vernishing. Some poem lines needed rephrasing, some ideas needed re-thinking and the line with my heart and the connection of land and people vibrated. Challenging myself. While doing this I only felt more inspiration, ideas flooded my mind and meanwhile something like a title came up, 'the ground i live upon'. The red line of nature and time developed in a seed for this title. I planted this title seed, for when the sun comes up again, the water is drawing back, the wind lays still. Then I will know. SIGH... :) SEND... off it went, after eight hours, to my coach and editor. 'Manus' growing towards its final stage.
Saturday, August 18, 2012
waterdruppels
.. er was het geluid van de piano
een snaar trilde zacht
druppels vielen
waterdruppels
mijn gezicht
zijn gezicht
de stilte nat
waterdruppels
er was het geluid van een deur
die dicht viel
een hand die niet zwaaide
en over mijn gezicht
waterdruppels
alleen maar
waterdruppels
een snaar trilde zacht
druppels vielen
waterdruppels
mijn gezicht
zijn gezicht
de stilte nat
waterdruppels
er was het geluid van een deur
die dicht viel
een hand die niet zwaaide
en over mijn gezicht
waterdruppels
alleen maar
waterdruppels
Subscribe to:
Posts (Atom)



















In het solide, uit steen opgetrokken massief gebouw in de Blue Mountains regio, waar de Jablum-koffie wordt verbouwd, veranderde de heerlijk geurende omgeving in rap tempo tot een mistige beklemmende gevangenis waarin alles, dat een dag tevoren nog mogelijk was, door orkaan Sandy onmogelijk werd gemaakt. Wat een training over ontwikkelingscommunicatie in een veranderende omgeving zou worden, samen met rurale gemeenschappen, werd een regelrechte confrontatie met hoe wij zelf met veranderende omstandigheden omgaan. De slogan die een week later op een bijeenkomst in Kingston werd geprojecteerd, werd tijdens de storm Sandy werkelijkheid. ‘Climate change, we have to change’. Voor natuurvolken een normaal gegeven, maar voor de stadsmens blijkt aanpassen aan veranderende omstandigheden een complex gegeven te zijn. De eerste dagen probeer je nog te doen wat gepland staat maar na een paar uur, met een heen en weer bengelende lamp veranderde elke volgende stap met de toename van de windkracht. Wat er van al die dagen terecht zou komen, wist ik niet. Wel wist ik dat ik mij niet kon verzetten en dat aanpassing een soort tweede natuur werd waarop ik me liet varen, zoals ik ook gewend was te zien als ik in onze eigen binnenlanden was. In één keer leek ook alles langzamer te gaan. Prioriteiten verschoven in denken en handelen, niet alleen bij mij, van het vreemde vaste Zuid-Amerikaanse continent, maar ook bij de andere deelnemers uit Jamaica, Turks en Caicos eilanden en uit de kleine gemeenschap van Blue Mountains en Portland beach. Ik had niet veel met deze groep gemeen, althans daarop leek het. Geen orkanen, geen tornado’s of aardverschuivingen, geen taal noch eetgewoonten. Maar toch werd al heel snel duidelijk dat aanpassing aan wat er veranderde in deze dagen, ons bracht tot een gezamenlijk handelen en bewust omgaan met verandering. Climate change vraagt dat ook van ons. Maar met hoevelen accepteren we dat er werkelijk iets aan onze omgeving verandert dat ons tot gezamenlijk handelen moet aanzetten? De hitte in september en oktober bracht ons tot het 24 uur draaien van de airconditioning. Acceptatie van wat er verandert, blijft op vele fronten uit en lijkt meer op het oplossen van de gevolgen, zoals de bulldozer die een dag na Sandy de weg door de bergen vrijmaakte.
Vrijelijke interpretaties