zoveel

zoveel
woorden
die nog geen letters vinden
ik omkleed ze met een zachte kus
zoveel
wachtend om uit te spreken
mijn lippen gekoesterd om ze heen
in de streling tussen jou en mij
reizen ze heen en weer
mijn naam, jouw naam
aan elk verbonden
zoveel
soms glipt er ongemerkt
eentje weg,
om een zin te vormen
jouw richting op
zoveel
zoveel.

Clark Accord, afscheid nemen bestaat niet....

'Had ik het hoofdstuk geschreven, dan had ik hem pratend, dansend en lachend op het toneel laten verschijnen, de stem met rollende r mijn oren laten kriebelen en uitgestrekte handen die een brasa konden geven, maar, het was zijn boek.'

Zo stapte ik op een regenachtige donderdagavond de singineti in, een hoofdstuk van Clark's boek, alsof ik plotseling op een bladzijde was beland die ik niet helemaal begreep. Een boek van Clark Accord, waarin een toneel was geschapen voor Clark zonder dat ik hem kon zien. Ik moest de woorden zeggen die ik nog niet geoefend had en die mij al even vreemd terug aanstaarden terwijl de zang mij droeg naar een nieuwe dimensie van Clark. De onbekende woorden van dit hoofdstuk, vermomd in hun warme klank , die mij en allen die deel van dit toneel waren omringde. Nee afscheid nemen bestaat niet... afscheid nemen van jou, Clark, bestaat niet.... I see you when I get there.

Music and words connecting, sharing to grow..

Clark Accord, proze with percussion, november 2010, boxel night wan tru puwema unplugged.

Jim and me, the music dialogue. Boxel night, wan tru puwema unplugged, music and words floating into each other, saying what you don't hear, playing what you don't say.

letters and rice grains in Nickerie

Nickerie. It is all about the harvest, rice harvest so it seems...

It is rice harvest season this time of year, and also the period when children of all surroundings of West Suriname will visit the children's book fair. The quiet green of the fields seems in contrast with the hard working men in their combines and on their trucks, driving on and off into the rice fields. A plate of rice will never be the same for me again as I watch these hard working men, from dawn too late in the evening. Every rice grain will taste of hard labor, of green fields, of sun and wind, of team effort, for all mouths

to feed, in Suriname and over our borders. It is all rice what's on my mind as I am confronted with big letters on a wall.. it is not just letters.. these are words..this is a poem.

I stand still , standing in front of a wall much bigger than me.

Words by the famous Surinamese poets Dobru and Shrinivasi written on the walls of the WIN building of the Cultural Center of Nickerie. When standing close I can see letters, like rice grains, filling the wall with more letters, becoming words, becoming sentences. Moving a little further away from the wall the sentences become alineas and much further all of this becomes a poem. Suddenly every letter has a meaning, the b of bruine zandweg (brown sand path) in Shrinivasi's poem is not just a 'b'. It is carefully painted, a black curly peace of art work is planted in the beige wall. When sunlight hits the wall the words seem to dance in the air the longer you look at it.

Letters holding hands, waving, finding each other in a structure to become a poem. Dobru and Shrinivasi connected the thoughts in their mind in the art of words, thread the words to become a field of words we call poem. I harvest every word from the wall, with my camera, with my eyes with my mouth, speaking it out loud in the heat of the one o'clock afternoon sun. I know in twenty-four hours lots of children visiting the children's book fair will be here, on this spot and will meet with these walls of words. It will never be just a poem again. It will be like a rice field, to take care of, reading every word carefully, tasting the meaning of the poet, harvesting every sentence and never spill one letter of it.

Karin Lachmising

De wurggreep van Potentie

Potentie, bruisend , stil
Daar lig je dan
Een kluis.
Een stapel bankbiljetten
Enorme waarde
Onzichtbaar voor de buitenwereld.
Ze horen je niet, zien je niet
En nee, willen niet
Op je rug, op je buik
Gevouwen, languit
Brandend om te leven,
Ben je daar niet voor gemaakt?
Geld moet rollen, is het niet
Schuivend en rollend materiaal
Behouden
Vergeet de handen
Die zich over je zullen ontfermen.
De kleur waaarin je zal veranderen,
Of vorm
De taal van je waarde
Jouw tijd is nog niet aangebroken
Je weet het niet
Wanneer het zover is
Stille wanden van jouw ruimte
Als je geluk hebt, zijn ze glimmend
Soms
Soms lig je op een soort tapijtje
Denk je dat het goed is
Tot het creme deurtje
je afsluit
Dat is wanneer je meegenomen bent
Verre reizen
Op de golf dat leven heet
Een klik
Nummers draaien voor je ogen
Je hoopt dat je ontploft.. dat het dan maar over is
Maar ook daartegen ben je beschermd
Aan alles is gedacht
Alles
Het bruisen
Achter comfortabele zones
Vergeeld zal je niet raken
Versleten ook niet,
Gewoon
Goed bewaarde potentie
Voor eens,
of niet.

Wat is?

wat is nog gewoon
als er zoveel niet gezegd word
als de handen in een groet opgaan
zonder dat ze willen

wat is nog normaal
als er zoveel niet gedaan word
we lachen als we huilen
met ons verwonde hart

wat is er nog vreemd
als ongewone dingen
gewone dingen worden
woorden niet vertellen
kunnen
hoe het werkelijk is

wat is nog herinnering
als simpelweg
vertrouwen
wegglijd in wat is

wat is er nog aan waarheid
een argument
van vrede
vrede met wat is
vergiffenis in de lucht?



Karin Lachmising

label: the best choice

It was the sign on a car right before me while I was in a weary mood. 'the best choice'. As if it was winking at me.. the best choice , the best choice. Does it feel great, such a sign on your car? I thought how convinced must you be to put on a label " the best choice". No other car than that one. How can you know, maybe this car will run someone over? Will it still be the best choice than? I wanted to stop the car, asking the driver if he really really was very very sure it was surely surely the best choice? I didn't of course. But the question kept on bothering my mind. Why label something with 'best choice"? I felt a littlebit guilty because for myself i couldn't say anything about the best choice, my car, wel sometimes yes.. depending on which road i drive on. So, sometimes things prove to be the best.. and that same thing in another situation or timeframe, proves to be worse than ever. It is not only cars, it is religions, jobs, friends, boyfriends, clothes, politics.. I think i will design my own label.. the best experience. And maybe that experience can be the worse choice, but maybe also the best.

Kibii wi koni, connecting?

Afaaka symbols, a language almost forgotten, are the first things to be recognized in the work of Suriname's popular and promising visual artist Marcel Pinas. Marcel's maroon cultural background and everything that endangers this culture, its people and the land of the people is visualized in his installations, paintings and multimedia work. This is his last day of the exhibition in Saint Laurent, Guiana, "kibii wi koni" (conserve and hold on to our knowledge).

I follow the afaaka symbols on Marcel's work. In the red, blue , black and yellow surface, in the wooden installation, in every art peace of Marcel they show themselves to me.

I try to figure out what i feel , how i connect with this work but somehow i just feel myself watching, like the work wants me to watch, without coming to close to it. It is not an emotional statement, far from that. It is about facts, about life as it is, about trying to teach children to be aware of who they are and what they need, to have a life to be proud of.

When the work is transported back again to Suriname with grace the big afaaka symbols lay there in the small boat. I travel with them , while they are lying in the sun, water splashing, wind blowing, but still, they hold themselves in perfect shape, these quiet symbols. I watch the boatsman carry the symbols high in the air.. as for everybody to see it, watch it.. while they move.. move back from Guiana to Suriname. They lay down softly in the pickup for a bumpy ride back to Moengo, Marcel's former hometown.

Than it is almost with grace, as we take out the afaaka symbols. And they stand feer, as nothing can harm them, surviving sun, water, wind.. going from place to place. When I look at them , they look back, strong characteristics of symbols of a language conserved, of a history captured, of people strong enough to take their lives in their own hands.

It is then i realize this is the symbolic of the strength of life. Marcel creates this strong inner being in his work. Giving us pace to connect to our own strong self. Showing us symbols to stand tall in a world that seems to forget life in its most true state.

Walking together with Marcel is like stepping on a strong , clear path of engagement , engagement to be true to yourself , to the ground that feeds you and the creation of us humanbeings. It is what Marcel's work tells me,.not to give up, to hold on to ourselves, kibii wi, and from that space.... connect.

Karin Lachmising, Saint Laurent January 8th 2011.

Pictures exhibition kibii wi koni, Marcel Pinas, Saint Laurent november 19th 2010- january 7th 2011

Club Touche

Finally it opened, Suriname's hottest discotheque during the 80's. Club Touche. The dark brown building of before has changed into a modern metallic cube, adapted to our view in 2010. The red carpet was out, a small band playing at the front door. And there i stepped into the new Touche, shaking hands with the owner and most experienced event entrepeneur in Suriname, Baldew, known by everyone as Bally. And although it is totally restyled.. the walls metallic , steel frames.. as i come insight all the Touche vibes are there. On solid ground.. the music, the talks, the loves, the looks, the dates. The place where so many loves started..and some great many times.. also ended! Even the latin room somewhat seemed to throw me back in time with the music and the people sitting around a new styled bar. Yet, still i have no need to stay 'in this smaller latin 30+ dance area, although now my age would allow me too!

As I walk into the ground floor dancing area I see huge walls, the bar on my right hand, a spacious dance floor and a Dj who can be seen. He has his own 'lightened up' space. Bally totally recognizes this new DJ role of the millennium , being part of the scene, being the one who makes the scene. The high wall on my left side is totally transformed into a screen, showing pictures of the guests and video clips. A second good adaptation of Bally. We live in the time of exposure, with facebook, twitter, partypix. People want to be seen, want to expose themselves to the world. In front of the camera and video suddenly people open up, sometimes a kind of way out for not having the ability to socialize. Bally deals with a professional photography company, as can be seen on the wall, where guests, who just came in can see themselves: huge and exposed.

The bar is bizzy as always, guys in black pick up glasses from the nice stand alone tables. I walk around the dancefloor, great music of nowadays, nobody dancing. When the 80's music starts, the dancefloor comes alive. The lights are one on the most sophisticated. The dancing floor lightens up in soft blue light... the crowd almost seems to be part of a huge concert. The marmer used for the podium on the left, taking the whole lenght of the wall, makes the place much bigger, reflecting the wall visions. The place is crowded... and at twelve, when officially the new discotheque announces it's rebirth, the floor is invisible, body's, feet, heads , arms moving with smyling faces into the great light.

Touche hits the floor, Bally surely knows his country and its people. Suriname seems to be the country to bounce back, no matter what happened, no matter what people did or do, and in this case, no matter how long doors have been closed. This country makes place to get back into drive as nothing ever happened. New clothes, new hat, new shoes, and there it is. With old music, some new music, older guests and new guests, it all comes to one place. The old place in a beautiful new outfit and same old great vibes.

Touche!

Expression of Emotions

Art conversation Karin Lachmising , Sirano Zalman
Exhibition EXE , Sirano Zalman,
Expression of Emotions, De HAL december third.
Picture: Roy Ritveld

Expression , surely Sirano wanted to express something of his feeling about life as he sees it. Visitors seemed to look beyond the nude. Even the taboo's that so many of us felt before, seemed to be forgotten. Maybe we cannot run for president, posing nude, and maybe it is not acquiered to have the higher judge in a nude pose, but come to think about it. Who sets the rules for that? Which boundaries are the ones that lead a healthy society? When it comes to taboo's it is a structure of disfunctional rules, which art will challenge. Some spoke out, 'it is not about nude, it's about art'. 'It isn't even about how good Sirano has photoshopped'. Indeed it is the artist at work, wanting to express his feelings about life by exposing the human body in an enviroment he creates. He paints with pixels. It is typical that the ground poses he uses for the man figures seem to express hidden emotions, man fighting with feelings. When in the air, emotions come in balance, the man is flowing, his legs and arms are much more relaxed. The woman figures, in all poses, are open, and quite comfortable, in touch with nature. The exhibition shows a painter, wanting to be as close to human life as he possible can. And we sensed something more, during this discussion. The challenge of the artist with his own talent and desires, finding his way to express his feelings. Exe is not only about the pictures, or the artistic view which inspired Sirano. It is maybe even more.. a spiritual preperation for more to come, visualized by nude body's in the air, flying above history and voices in rooms, silent figures above the crowd. The 'fighting emotion' figures on the grounds and in the water seem to have only one purpose, to get to higher levels. So does the artist, he prepares us, a first step on a path of more to come.

EXE, no place to hide.

Expression of emotion, the name of Sirano Zalman's exhibition, december first in DE HAL , Grote combe weg.

Three letters that hide nothing at all, simple and strong. An exhibition with a selection of pictures and erotic art about the beauty of the body, its power, its fear, its desire. Expression of emotion, as simple as that. In extremely large print outs we will be sure not to walk away from it, as we do in daily life. Be sure to face it, be sure to feel it and to confront ourself with it instead of hiding in the comfort zone. A comfort zone seems to me inhuman, without the energy of life, and life = emotions. Sirano's work is not only creation, it is the free spirit of a man who believes in the energy of the heart, who believes in the very basic truth of life. But it will also be the visualization of so many people struggling with emotions. The celebration for the people who have come from far to be respected for their expression of emotions. Finally EXE , it will be shown everywhere, no place to hide!

Lieve Hugo, de king of Kaseko, Musical A Poku Tori.

Koningen zijn best wel eenzaam. Ik vroeg me af of Lieve Hugo ook eenzaam was. A poku tori, liet een sterke moeder zien, die echte dya dya sranan uma die haar zoon geen seconde uit het oog verliest, haar zoon, van haar en voor haar en met haar.. altijd en altijd. Misschien ook uit eenzaamheid, behorend tot de moeders zonder man die zich als 'koninklijke staf' vastklampen aan die zoon.. die koning, die het leven voor hun moet moet waar maken. Hoeveel ouders leggen hun kinderen hun hoop en hun verlangens op? Is het niet het leven van de koning eigen om dat leven te leiden wat anderen willen dat hij leidt, alsmaar verantwoording afleggend? In die zin ja, in die zin was Lieve Hugo een echte koning. Een koning in het rijtje van King of Pop en King of Rock en Roll die allen veel te vroeg, naar de smaak van de achterblijvers, overleden en die misschien wel veel te veel eenzame hoogtes hebben gekend. Dan toch maar liever geen King denk ik dan, maar een man die in staat was om Kaseko te dragen , te beleven, te spelen en al het gevoel dat daarbij hoorde te delen. Een inspiratie voor allen om hem heen. Voor mij was Lieve Hugo mijn ritme, mijn verlangen naar Suriname, de geur van lekker eten, de warmte van de grond, mijn herkenning, mijn sranan vriend. Met zijn muziek in mijn oren, voel ik mij op eenzame dagen een stuk minder eenzaam. Iko, kaseko mati.. me gii da fu alla den poku fu yu san kloru mi libi. Ay. (dank voor je muziek dat mijn leven kleurt)

Ik schuil in mijn hart

Een traan draait zich om
van de weg naar buiten.
Een oase van stilte
neemt de plek in
van een veel te grote pijn.
Ik schuil voor even,
voor even,
in mijn hart
totdat het leven
zijn kracht hervind.

Karin Lachmising, november 2010.

wan tru puwema ... unplugged.. blessing from the sky

De fatubangi stond schoon te wassen in de hevige regen.. ik lag binnen op de bank languit... en langzaam susten hevige bliksemflitsen en zware neerstortende druppels mij in een diepe slaap zoals ik die in geen dagen had gehad. Het was alsof de hemel zich klaarmaakte, samen met ons , om de energie golven die zouden komen goed te geleiden.. het was een lawaai van jawelste daar in de hemel.. alles moest op orde gebracht worden.. alles in place.. want daar in boxel zou het gebeuren. daar kwamen mensen bijelkaar die al heel lang gewacht hadden om bijelkaar te komen.. ook al wisten ze dat niet. En toen het half 8 was... en de regen nog zijn laatste druppels uitdrupten op de schoongewassen fatubangi ontstond binnen in het huis een warme gloed.. die steeds mooier werd naarmate schrijvers , kunstenaars, musici, artiesten, binnenkwamen. George Struikelblok met zijn spiegel kunstwerk, Bongo Charly met zijn percussie , Jimmy Westfa met gitaar , Michael met de indiase hapjes, schrijvers met hun woorden vanuit het hart. Het was een avond van iedereen. Clark en zijn prachtig voorleeswerk met begeleiding van drum, Tolin met drama, een dat een cirkel van leven door het huis trok, de inwijding van de inheemsen , met lachende gezichten gericht naar boven.. en de zegen die over ons heen daalde. Raj Mohan met zijn indiase liederen.. begeleid door westfa en bongo een eerste ontmoeting..maar alsof dat allang in de sterren geschreven stond, net als Munje uit Curacao die begeleid werd met de maraka's van bongo, florence die haar zuid afrikaans gebed voordroeg, Diana Ferrus die met haar peace gedicht de stoerste mannen tot tranen bracht en ik zelf die mijn woorden van verlangen naar een zuivere klank met de gitaarmuziek van Jimmy westfa verbond.Verdriet en pijn, liefde en geluk, zegening en dankbaarheid, het kwam allemaal bij elkaar op wan tru puwema unplugged.

Wan Tru Puwema unplugged.. some hours to go..make it happen

Last day at Berg en Dal, visiting school , and then Marieke and I on our way to Boxel, where .. in some hours writer, performers, musicians, singer, creative talent will wandering in the garden here in Boxel , and will really make it happen tonight!. We attached the lights to the trees, arranged the tables and meanwhile preparing ourself.. as writers, thoughts flying through our minds. So many thoughts passed by, these last couple of days.. sometimes making our wings to heavy to fly, sometime making us feather light and sometimes it made us just fly. Fly with us tonight.. let your mind free..and open up for thoughts that make it happen.

wan tru puwema unplugged , one day to go.. planten

kapasi kele. boven suriname, Taal en Leven

Alwin Linga..." ik ben hier omdat ik verbonden ben aan deze grond, waarom ben jij daar, vraagt hij aan Raj Mohan, zanger, dichter, improvisator, musicus, die in Nederland woont. 'Ik woon daar omdat ik verbonden ben aan die grond'. Alwin vraagt 'en wat plant jij op jouw grond?' 'Ik plant gedachten' antwoord Raj. Planten wij niet allemaal, op dat stukje waar we zijn, in dat moment waar we zijn? En zullen we dat water geven, dat wat wij planten, of laten wij het verdorren, verschrompelen, dood gaan.? Hoe verdrietig is het niet om dat wat je plant niet te mogen oogsten. Morgen 3 november zullen wij op Boxel unplugged, planten, zaadjes die tot bloei mogen komen, met heel veel liefde, soso lobi..

wan tru puwema unplugged, .. two days to go soso lobi

De fatubangi is af, signed Roberto.. soso lobi. Marieke en ik hebben het getest.. wat we voelen .. soso lobi! En toen.. toen konden we naar Berg en Dal, de eerste dag van het confest wan tru puwema na wan skreki sani.. , taal en leven. Daarom Berg en Dal. met 30 schrijvers . Om te beleven.. de dorpen hier, met de mensen.. spreken, luisteren,. kijken. schrijven..meenemen.. praten, presenteren, discussieren. Een week van veel.. van veel moois.. en misschien ook van skreki sani.. maar ook dat dragen we mee. Want als het leven..een gedicht is.. en dat denk ik werkelijk.. een tru puwema.. dan is het ook een skreki sani... confronterend. Dan bid ik dat de woorden van wan tru puwema...ons zullen dragen.. dragen de komende dagen.. dragen langs en met talen.. dragen om te ontdekken..dragen met liefde... soso lobi.. dat is het enige dat telt

wan tru puwema.. 4 days to go... cyberspace

Silence yesterday ..but not in my head! 'I skipped the five days to go update on cyberspace..not meaning i had no ongoing mail, talks, and telephone but i also had the gift of the flu ! Hand in hand, flu and me .. we walked through the day yesterday.. on the street, at home, on the telephone, in bed.. as a silent partner and sometimes as a very present partner! Good thing i got me a booster medicine and even more important, the love of dear friends supporting me. In this area of cyberspace connections.. the most common thing, people nearby, feels almost unique. Unplugged on wednesday will be especially not the connection through cyberspace but reaching out to each other on 'earth'. The Suriname river on the background, real grass under our feet, a fatubangi to sit on and share the the different words with each other face to face. A human need, besides cyber connection. Speaking of this evening.. I was in search of light.. and yes got it.. marlon who has three standards for me to connect the light for Els Beerten's performance. Have to pick it up wednesday after coming from Berg en Dal. Also had to prepare for the other days of the Tru Puwema Confest. The Divali Wan Tru Puwema festivity in tori oso at the fifth of november, me doing a dialogue of poetry with my dear friend Jimmy Westfa on guitar. We had to do our rehearsel but than his gig at the parbo beer celebration (55 years of good surinamese beer!!! wow!) got totally in a squeez. Heavy rainfall caused the organization a lot of problems. As for rain. if so on the third, we will move into the house.. enough space.. another space than cyberspace!

6 days to go.. wan tru puwema unplugged... gifted.

A gift! Something is taking over my body.. a fever not yet hot.. a flu not yet in it's full bloom, irritated throat and watery eyes while working on a document that has to be finished today and has nothing to do with wan tru puwema but moves on the vibe of it all. Gifted by a body that speaks, tellling me that 'cherish' and 'care' is also part of it all, while everything moves on. And yes, in this state my thoughts are with (besides many other lovable good things) good food. Well, the menu is arranged, the indian/hindustani kitchen speaking the words of welcome! Roberto is coming over sunday, to work on the fatu bangi, Ory Plett will connect dots by rapping and Gerrit Baron will perform with poetry. We skipped the faaka tiki, as Marcel Pinas is also gifted with 'flu and fever', but no problem, he will be there with his other great work. Guests are confirming and this is the greatest part of it all.. people to share with. So great y'all! Tanya from South africa has arrived. It is great to hear the soft words of the Afrikaans language again. Baia dankie Tanya. Have to find a Tabla player still.. but with Divali next week this will not be easy. Will ask Bongo if he has some great ideas about that. And yes realize..that it is a gift to know about about tabla's and faaka tiki's , fatubangi's and rap... do wonder about this gift of moving in a multilangual society.

7 days to go......wan tru puwema unplugged. licht!

Het thema is meertaligheid, van het 'wan tru puwema confest; waarvan de boxel avond wan tru puwema unplugged een onderdeel is. Ik merk dat ik zelf in het Engels denk, soms in het Nederlands, soms in beelden en soms in een taal die nog geen naam heeft, afhankelijk van waar mijn binnenste licht op schijnt. Vandaag ga ik achter het licht aan.. waren letterlijk mijn woorden, wat raar is, want in mijn eigen naam zit licht opgesloten.. maar misschien is dat nou juist de paradox van het leven. En is het de paradox die de creatieveling aanzet tot het scheppen. Scheppen klinkt bijna goddelijk..maar ook god is licht. Els Beerten, onze vlaamse gast, schrijfster, gaat een stuk voordragen 'luisterogen". Woord en beeld.... luister... ogen. En daarvoor..voor die ogen.. ga ik achter het licht aan. Toch nog een lamp in de tuin van Boxel.. een looplamp.. een staander. Els voelt ons..zegt ze.. en dat is zo zichtbaar aan wat zij voor die avond wil delen met ons, met jullie. We voelen de spanning van een connectie die we zelf niet van te voren bedacht hadden maar wel onze diepste wens was voor lange lange jaren... Blijkbaar is het Universum nu ready hiervoor! Pauze dan nu, en even bellen voor het licht.